Drentse geisers bij Ellert en Brammert

Op ons museum is een z.g. expositieboerderij opnieuw ingericht en thema’s toegevoegd. Al jaren is daar een zeer uitgebreide collectie hout-, en kolenkachels te bewonderen. Bij dat gedeelte wordt nu een geiser opstelling toegevoegd, hoe zit dat?
Medio aanvang 60er jaren schakelde Nederland massaal om naar (Gronings) aardgas en werden in Nijmegen bij ASW (Automatic Screw Works) vanaf 1897 al geisers en cv-ketels geproduceerd. Dit onder het bekende merk FASTO (Fred Anton Stokvis).
Tot medio de 60er jaren werken ketels en geisers op stadsgas en later dus op SCHOON aardgas! Tot eind jaren ’70 werkten daar in Nijmegen 2000 man in 2 fabrieken. Helaas zakte de markt in en besloot men te saneren en naar Buinen te
verhuizen. Vanaf die tijd werden dus opeens heuse Drentse geisers geproduceerd.
Op de afbeelding de 1e geiser op aardgas, de Fasto H1200. Deze werd in de jaren
’60 massaal in de Nederlandse keukens geïnstalleerd.


Mijn naam is Henk Bouwman, sinds kort vrijwilliger bij ons landelijk bekende openluchtmuseum Ellert en Brammert.
In 1989 ben ik begonnen als voorlichter/trainer van VR-ketels en geisers bij FASTO in Buinen. De Hoog Rendement ketels begonnen toen steeds populairder te worden. Door die komst van HR en de Combiketels (CV + warmwater) liepen de aantallen geisers nog verder terug. Toch werden er in Buinen al met al bijna 20 jaar geisers en cv-ketels geproduceerd. FASTO was in 1992 inmiddels samengevoegd met NEFIT in Deventer, bekend van de HR-ketels. Medio 1997 stopte de geiser productie in Buinen en werd via Junkers Portugal (Vulcano) de geiser een inkoop product.
Bosch had Nefit-Fasto in 2005 overgenomen en Junkers was daar al een onderdeel van sinds de ’80 jaren. Bij het sluiten van de vestiging Buinen werd de productie medio 2010 overgebracht naar Deventer en viel dus definitief het doek voor Drentse geisers. Overigens is ASW/FASTO altijd de enige geiserfabrikant geweest in Nederland. De overige merken zoals Vaillant, Junkers waren van Duits fabricaat.
In Buinen was inmiddels een heus geisermuseum ingericht waar met name installateurs, die voor een training kwamen, zich vergaapten aan die antieke geisers. In overleg is besloten om de geisers op te slaan bij ons in Schoonoord met toen al het idee er iets mee te doen in ons Openluchtmuseum.
Nu is het zover en zijn we bezig een keuken uit de jaren ’60 in elkaar te bouwen en een expositie in te richten met veel informatie en natuurlijk die geisers. Ook beschikken we over veel video opnames waarbij m.n. de Buinense fabriek het meest interessant is om ook te laten zien. We zijn net gestart om de keuken en informatie kasten te bouwen en hopen binnenkort het resultaat te kunnen laten zien aan de bezoekers.
Naast deze publicatie zullen we op andere media zoals Facebook ook wat posts gaan plaatsen over de vorderingen en bij het gereed zijn ook de andere media zoals RTV Drenthe te informeren.
Zo houden we ons museum in stand en zal het ook interessant genoeg blijven te bezoeken en nieuwe dingen te zien.
Henk Bouwman

Ellert en Brammert is vanaf woensdag 19 mei 2021 weer geopend.
Openluchtmuseum Ellert en Brammert is geopend zonder reservering, Registratie is wel vereist. Ook de oude Drentse herberg is weer geopend vanaf 5 juni.
X